Thông tuyến bảo hiểm y tế cho người từ 70 tuổi: Đề xuất của cử tri và phản hồi của Bộ Y tế

Tìm hiểu đề xuất thông tuyến Bảo hiểm y tế (BHYT) cho người từ 70 tuổi, phản hồi của Bộ Y tế, quy định mới của Luật BHYT 2024 và Thông tư 01/2025, cùng phân tích tác động.

1. Bối cảnh đề xuất thông tuyến bảo hiểm y tế cho người từ 70 tuổi

Trước Kỳ họp thứ 9 của Quốc hội khóa XV, nhiều cử tri tỉnh Đồng Nai đã kiến nghị việc hạ độ tuổi được hưởng chính sách thông tuyến khám chữa bệnh BHYT tại bệnh viện tuyến tỉnh từ 80 tuổi xuống 70 tuổi, áp dụng cho tất cả các loại bệnh.

Đề xuất này xuất phát từ thực tế phần lớn người dân khi bước sang tuổi 70 đã có sức khỏe suy giảm, thường mắc các bệnh nền, bệnh mãn tính phức tạp như tim mạch, huyết áp, đái tháo đường, ung thư… Trong khi đó, nhiều cơ sở y tế tuyến huyện hoặc xã chưa đủ chuyên môn và thiết bị để điều trị các bệnh này.

Khi cần lên tuyến tỉnh hoặc tuyến trung ương, người cao tuổi phải xin giấy chuyển tuyến. Nếu đi trái tuyến, mức hưởng BHYT sẽ giảm, đồng nghĩa với việc họ phải tự chi trả hàng trăm nghìn hoặc thậm chí hàng triệu đồng mỗi lần khám chữa bệnh. Đây là gánh nặng tài chính đối với người cao tuổi, vốn thường có thu nhập thấp hoặc sống dựa vào con cháu.

Ngoài ra, thủ tục hành chính xin giấy chuyển tuyến cũng gây ra nhiều khó khăn. Người lớn tuổi phải đi lại nhiều lần, tốn thời gian, chi phí và ảnh hưởng sức khỏe. Việc trì hoãn khám chữa bệnh vì ngại thủ tục và lo chi phí có thể khiến bệnh tình trở nên nghiêm trọng hơn.

2. Phản hồi của Bộ Y tế và quan điểm về đề xuất

2.1 Quan điểm thận trọng của Bộ Y tế

Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan cho biết, Bộ ghi nhận tính nhân văn và ý nghĩa của đề xuất này. Tuy nhiên, việc hạ độ tuổi thông tuyến BHYT xuống 70 tuổi là chưa khả thi tại thời điểm hiện tại.

Theo Bộ Y tế, hệ thống phân cấp tuyến khám chữa bệnh BHYT được quy định nhằm đảm bảo bệnh nhân được điều trị phù hợp với trình độ chuyên môn của từng tuyến. Nếu áp dụng thông tuyến cho người từ 70 tuổi, nguy cơ quá tải tại các bệnh viện tuyến trên là rất lớn. Khi đó, chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh sẽ bị ảnh hưởng không chỉ với người cao tuổi mà với tất cả bệnh nhân.

2.2 Lo ngại về tác động tài chính đến Quỹ BHYT

Một vấn đề khác là áp lực tài chính đối với Quỹ BHYT. Hiện nay, nhóm người cao tuổi tuy chỉ chiếm khoảng 16% dân số nhưng chiếm tới 50% chi phí khám chữa bệnh do BHYT chi trả, và mức chi phí này cao gấp 10 lần so với người trẻ.

Nếu hạ tuổi thông tuyến xuống 70 và cho phép hưởng BHYT 100% khi khám chữa bệnh tại tuyến trên, tổng chi của Quỹ BHYT có thể tăng đột biến, gây nguy cơ mất cân đối thu – chi, ảnh hưởng đến tính bền vững của hệ thống an sinh xã hội.

3. Quy định hiện hành theo Luật BHYT 2024 và Thông tư 01/2025/TT-BYT

3.1 Luật BHYT 2024: Hưởng đúng tuyến và trái tuyến

Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi năm 2024 quy định:

• Người dân đi khám chữa bệnh đúng tuyến được hưởng 100% chi phí theo quyền lợi BHYT.

• Khi đi khám chữa bệnh trái tuyến, mức hưởng sẽ thấp hơn, tùy thuộc vào cấp độ bệnh viện và loại bệnh.

Luật cũng mở rộng quyền lợi cho một số nhóm đối tượng, đặc biệt là người mắc bệnh nặng, bệnh mãn tính, được phép khám chữa bệnh trái tuyến nhưng vẫn hưởng quyền lợi tối đa trong các trường hợp nhất định.

3.2 Thông tư 01/2025/TT-BYT: Hướng dẫn thực hiện

Thông tư số 01/2025/TT-BYT, có hiệu lực từ 1/1/2025, quy định rõ:

• Người mắc một số bệnh nặng, mãn tính hoặc cần kỹ thuật cao được phép khám chữa bệnh trực tiếp tại tuyến cao hơn mà không cần giấy chuyển tuyến, vẫn được hưởng 100% quyền lợi BHYT.

• Danh mục bao gồm 62 bệnh, nhóm bệnh được khám chữa tại cơ sở cấp chuyên sâu; 167 bệnh, nhóm bệnh được điều trị tại cơ sở cấp cơ bản; 141 bệnh, nhóm bệnh được chuyển cơ sở khám chữa bệnh trong thời hạn 1 năm kể từ ngày ký phiếu chuyển.

• Phiếu chuyển tuyến có giá trị 12 tháng kể từ ngày ký, thay vì hết hạn theo năm dương lịch như trước. Điều này giúp giảm bớt thủ tục hành chính và số lần đi lại của người bệnh.

3.3 Quy định đối với người cao tuổi

Thông tư 01/2025 không quy định thông tuyến hoàn toàn cho tất cả người từ 70 tuổi trở lên. Thay vào đó, quyền lợi phụ thuộc vào tình trạng bệnh. Nếu người bệnh trên 70 tuổi mắc các bệnh nằm trong danh mục được phép khám chữa ở tuyến cao hơn thì sẽ được hưởng quyền lợi thông tuyến, không cần giấy chuyển tuyến.

4. Phân tích tác động của việc hạ tuổi thông tuyến BHYT xuống 70

4.1 Lợi ích

• Giảm thủ tục hành chính và chi phí khám chữa bệnh cho người cao tuổi.

• Tăng khả năng phát hiện sớm và điều trị kịp thời bệnh nặng.

• Nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe người cao tuổi.

4.2 Khó khăn

• Nguy cơ bệnh viện tuyến tỉnh và tuyến trung ương quá tải.

• Áp lực tài chính lớn lên Quỹ BHYT.

• Cần cân nhắc kỹ lưỡng để đảm bảo hệ thống y tế hoạt động ổn định.

5. Kết luận và kiến nghị

5.1 Kết luận

Hiện tại, chưa có chính sách thông tuyến BHYT hoàn toàn cho người từ 70 tuổi trở lên. Quyền lợi thông tuyến chỉ áp dụng với những người mắc bệnh nằm trong danh mục do Bộ Y tế quy định tại Thông tư 01/202/TT-BYT.

Bộ Y tế thừa nhận đề xuất hạ tuổi thông tuyến xuống 70 là nhân văn nhưng cần nghiên cứu kỹ tác động kinh tế – xã hội, nhằm bảo đảm tính bền vững của Quỹ BHYT và khả năng đáp ứng của hệ thống y tế.

5.2 Kiến nghị

1. Mở rộng danh mục bệnh mạn tính và bệnh hiểm nghèo được hưởng quyền lợi thông tuyến.

2. Nâng cao năng lực khám chữa bệnh tại tuyến cơ bản, giảm phụ thuộc vào tuyến trên.

3. Xem xét hỗ trợ chi phí trái tuyến cho người cao tuổi có hoàn cảnh khó khăn.

4. Ứng dụng công nghệ trong cấp giấy chuyển tuyến và quản lý hồ sơ bệnh án điện tử để giảm thủ tục.

5. Theo dõi, đánh giá định kỳ tác động tài chính của BHYT để điều chỉnh chính sách phù hợp.

Bạn có bất kỳ thắc mắc nào về pháp luật? Hãy inbox trực tiếp cho fanpage Luật New Key Nha Trang. Chúng tôi luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn!

Xem thêm các tin tức khác tại: Trang Tin Tức – Công ty Luật TNHH New Key